zondag 25 augustus 2013

Vanuit de Verte




Een boek en een multocahier vlogen  rakelings langs zijn hoofd, knalden tegen het bord en vielen op de grond achter hem.
Een meisje krijste:’ en nou ben ik het zat.’
Ze gooide  haar tafel en stoel om en stoof het lokaal uit. De deur knalde.
Twee andere meiden stonden op, krijsten;’ dan gaan wij ook!’
Opnieuw werd de deur ruw dicht gesmeten.
Het was een donderdagmiddag, het laatste uur. De rest van de leerlingen keek even op, maar werkte verder.
De projectielen die  op hem afgevuurd waren,  bleven liggen
De leerlingen waren met een tekstverklaring bezig; een eindexamen opgave. Ze moesten voorbereid worden op het felbegeerde mavo  of havo diploma. Leuk vonden ze dat niet’ Er was gezeurd en tegengestribbeld.
‘ Meneer Mulder kunt U niks  spannenders bedenken. Het is zo saai, meneer!’
Op zijn kruk vanachter de hoge lessenaar keek hij op hen neer. Doodziek werd je van dat gemekker.
‘ Ik  zit hier toch niet voor de klas om grappen te tappen', zei hij.

Ze bleven mopperen.
’ Meneer, wanneer hebben we  zulke vragen en dat tekstgedoe later nou  nodig!’ vroeg  er een en Sandra Baars treiterde:’ Als ik straks ergens een baan heb, meneer Mulder, moet ik dan ook alinea’s samenvatten en open vragen oplossen en tegenstellingen kunnen aanwijzen?’
‘ Als je zulke dingen niet kunt, Sandra Baars, dan haal je het diploma niet en dan mag je alleen maar vakken vullen of achter een kassa zitten.’
Dat was het moment geweest waarop het grof geschut begon en hij met  studiemateriaal bekogeld werd.
Hij keek eens naar het leerboek en werkschrift die achter hem op de vloer lagen en bedacht dat de dames misschien toch een tikkeltje  gekwetst waren door zijn  cynisme.
De bel klonk.  Vier mavo ging. Iemand raapte de spullen op. Anderen verzamelden de eigendommen van de voortvluchtige meiden.

De volgende morgen het derde uur wilden ze weer  het lokaal in. De boekensmijtster was welkom. Ze had  hem ’s avonds gebeld en gezegd dat ze toch  wel spijt had van haar ongewone actie.
De twee meelopers; Marieke Sprot  en haar vriendin Leonie  Kibbeling stuurde hij weg. Ze vonden ook niet dat ze wat uit te leggen hadden.
 ‘ Ga maar naar  Rector Schar,’ zei hij.
Die nam hem in de middagpauze apart en was van oordeel  dat ze weer  in de les mochten. Die meisjes hadden tenslotte alleen maar partij gekozen voor een vriendin.
‘ Eerst excuses,’ was zijn reactie.
Schar liep hoofdschuddend over zoveel koppigheid weg.

Nog twee maal weigerde hij Leonie en Marieke de toegang. Het duurde tenslotte ruim een week voor ze eieren voor hun geld kozen. Ze kwamen met een tamelijk neutrale smoes waarbij ze elkaar telkens in de rede vielen.
‘ het was misschien beter geweest als ze het niet gedaan hadden, maar hij had ook wel een beetje begrip kunnen tonen, hun vriendin die zorgen had en verdrietig was  hadden ze alleen maar willen steunen.’
Dat die een tijd later het leven niet meer aankon, had niemand toen kunnen weten. Misschien had hij dan voor haar buitensporige gooi - en smijtactie  meer begrip gehad. Het was maar beter dat je niet alles van te voren wist in het bestaan.

Marieke en Leonie konden de klas weer in en begonnen met frisse tegenzin aan een nieuwe  tekst en moesten  veel verwijswoorden, sleutelwoorden en kernzinnen opzoeken. Met Marieke bleef hij de rest van het jaar op gespannen voet staan. 
Voor Leonie hield hij een zwak. Dat kwam vooral door die charmante steenkoologen, maar wellicht had het ook te maken met haar  gekke achternaam. Je dacht natuurlijk direct aan een smakelijk visgerecht. In het grote achternamenboek kon echter iedereen verifiëren dat  het allemaal niet verzonnen was. Haar gaf hij de bijnaam mevrouw Kibbel en soms gebruikte hij die toenaam ook in de les, riep dan af en toe Kibbeltje zit niet aldoor te kletsen
Jaren later kwam hij ze nog ergens tegen in de volwassen wereld. Marieke werkte op een makelaarskantoor waar hij zijn huis in de verkoop had gedaan omdat hij naar Groningen terug wou. Ze reageerde verrast en enthousiast.’ Ah meneer Mulder, ik heb veel van U geleerd en we hadden het toch altijd zo gezellig op school’ , meende ze.

Met Leonie Kibbeling stond hij eens oog in oog in Italiaans restaurantje toen hij daar met een vriendin pasta at. Met haar donkere flonkerogen vroeg ze ondeugend lachend of het gesmaakt had en of ze nog iets na wilden. 
Die ondeugende ogen van Kibbel herinnerden hem aan vroeger en heel erg lang geleden toen zijn ouders van de Veluwe naar Groningen verhuisden. Hij  was boos geweest en dacht ook nu nog ontstemd: en mij werd niets gevraagd,  ik wilde helemaal niet. Wat moest ik daar in dat verre Noorden op een vreemde Kweekschool zonder de  klasgenoten waar ik in Deventer zo vertrouwd mee was geraakt…………
Het was misschien ergens in het voorjaar van 1953 geweest. Ja, ik zat in de restauratie, de wachtkamer, van het Groninger hoofdstation  en wachtte  daar op Annie.

maandag 19 augustus 2013

Toch geen sonnet








Wat ik aan je schreef 
en aangetekend in brieven

naar je eiland zou versturen
was  maar een aarzelend begin

en nog voorlopig bovendien

Waren gedichten als op een hoop
geharkte bladeren  in oktober

werd tegen beter weten in
een credo op schuttingen en muren
want misschien kwam je op het vaste land
je kon niet weten daar wel toevallig langs.


Het was zo moet je dat maar zien
gesprokkeld proza voor het vuur
dat kroop waar het niet gaan kon.

                                              ©c.u.
illustratie Wilfried 
                                          

zaterdag 17 augustus 2013

Bericht van huislijkheid



    
                      
                       De herfst heeft hier
                       de zomer ingehaald
                       de fanfare is vanavond
                       weer in vorm
                      
                       op de verwarming
                       hangt je ver-
                       gezicht van was
                       te drogen
                      
                       het land waarin
                       je gaat en je gelaat
                       heb ik geduldig
                       stuk geknipt
                      
                       de snippers werden
                       woord
                       door 't geheugen
                       van mijn handen
                      
                                                        Cor Uitham

vrijdag 9 augustus 2013

Tijd om even stil te staan



                                                                                                                      Deventer 6 Augustus 2013


Beste mensen, familie, vrienden, collega's en oud-leerlingen,                   

Allereerst van harte welkom Fijn dat jullie allemaal in de gelegenheid zijn geweest om hier te komen. Het is vandaag een byzondere dag.Vandaag is onze pap 80 jaar geworden. Tijd voor een foto, tijd om even stil te staan.
In dat ene moment dat wordt vastgelegd, wanneer er een foto wordt genomen, word je jezelf ineens gewaar en realiseer je je dat je op een dag als vandaag terug kijkt naar wat is geweest en vooruitblikt naar hetgeen wat nog komen gaat.
'Stills uit een verloren tijd trekken aan je voorbij. Ze laten momenten zien waar je met een warme genegeheid, schaamte of verdriet aan terug kunt denken. De betekenis is geheel persoonlijk.
Ik zou nu een heleboel momenten bij langs kunnen gaan zoals bijv. Het leven van Vincent van Gogh, een van de vele toneelproducties van de Amersfoortse Berg die pap samen met zijn collega's bedacht, schreef en regisseerde maar dan doe ik de andere momenten te kort dus dat doe ik maar liever niet.


Met het moment dat er wordt afgedrukt en de foto genomen is, voegt zich een kleine notitie toe aan een  verhaal dat een persoonlijke geschiedenis verteld. Vele van ons hier maken deel uit van deze geschiedenis. Cor zijn geschiedenis (tussen 1933 en 2013)
We waren getuigen van momenten  van persoonlijk slagen en falen. We waren er bij en hebben lief en leed gedeeld, vreugde en verdriet. De melancholische blik die cor karakteriseert is wellicht de herinnering aan een verlangen. 
Slechts in woorden op papier samengevat zodat zij toch zichtbaar wordt en discreet gevoelens van binnen naar buiten laat komen om zo toch contact te maken met de wereld. Schrijvers en dichters zijn goed in het aanschouwen van de wereld op zoek naar de kwetsbare schoonheid van het bestaan, om haar te  kunnen beschrijven. Pa is er goed in.
 
luisterend naar mooie woorden
Zijn wereld werd ons vooral zichtbaar in zijn vele verhalen, essays en gedichten. Ze laten een hele creatieve en opmerkzame kant zien die in het dagelijks leven niet altijd op de voorgrond traden treed.  Ze markeren een voor pa betekenisvol moment. Vandaag delen we zo'n moment en krijgen we de gelegenheid om iets meer uit de wereld van pa te leren kennen. 
In je boek; Binnenpark, Buitenpark neem je ons mee en laat je ons kennis maken met een tijd waarin, denk ik, de basis is gelegd van je schrijversschap en wat het beginpunt is geweest om met je creativiteit naar buiten te treden.   
Voordat we je de gelegenheid geven om uit eigen werk voor te dragen en het te signeren, wil ik vragen of iedereen stil wil staan voor het maken van een foto, die bij het aanschouwen ervan, aanleiding zal geven tot het schrijven van nieuwe memoires, of over een tijd die nog zal komen. Lieve pap wil je naar voren komen en beste mensen zouden jullie allen om hen heen kunnen komen staan?
Nadat de foto genomen is kunt u cor feliciteren en zijn boek laten signeren.


Marjolein, Rene, Robin en Jeroen

Buitenpark Binenpark

donderdag 8 augustus 2013

Half is strafbaar



hier nog met ongschonden nummerplaat op landbouwwerkweek in Annapaulowna


In de warme zon zat ik op een muurtje voor ’t postkantoor. Binnen stond mijn vriendin in de rij voor postzegels. Mijn babypoep - kleurige Dafje stond tussen echte auto’s in het gelid bij parkeermeters. M ’n invalidenkaart lag achter de voorruit.  Ten overvloede had ik nog wat dubbeltjes in de meter gestopt; genoeg voor een stief kwartiertje. Als mijn tijdelijke geliefde in het PTT-  gebouw geen praatzieke kennis tegen het lijf liep, zou het wel toereikend zijn.
 Van links kwam een politieman in zicht. Hij controleerde up tempo de meters en was op weg naar het Politiebureau dat door een Chinees restaurant van Tante Post gescheiden werd. Toen hij mij en mijn pientere- pookje- auto  al gepasseerd was, keerde hij op zijn schreden.

Mijn Daf miste op de voorbumper de helft van zijn nummerplaat. Dat wist ik. Dat was al weken zo. Ik vond ’t wel wat hebben; dat halve bordje met die grappige lettercijfercombinatie DL 24.
 De agent die mijn geamputeerde kenteken leek te bewonderen, keek naar de invalidenvergunning achter de voorruit, schudde z’n hoofd en liep weer verder. Toch kwam hij nog eens terug, had nu zijn bonnenboekje in de hand ,bukte zich naar het nummer van mijn racemonster, richtte zich weer op.
‘Mooi hè, vindt u ook niet’, zei ik vriendelijk.
 ‘Is die auto van U?’ Ik knikte.
 ‘Half is strafbaar,’meneer! Uw kenteken moet geheel zichtbaar  en goed leesbaar zijn’

Hij liep naar de achterkant van de wagen. ‘Zal ik u het hele nummer vertellen,’riep  ik gedienstig,‘het is 24 DL 24’. Hij ging nu naast mij op het muurtje zitten tikte met een potlood op het grote bekeuringsboek.
Ik vertelde dat de leerlingen van mijn school mijn nummerplaat mishandeld hadden, dat het toen gebroken was. Dat ze dat geinig vonden. Dat ze zich vrolijk maakten over die cijfers en letters. Hun grappen varieerden van Domme leraar tot Dikke Lul 24.
Die  jeugd van tegenwoordig was brutaal vond hij  en ik diende een nieuw nummerbord te kopen.
‘Waar kan ik dat halen?
‘Bij de IRA,’was het antwoord.
‘The Irish Republican  Army, dat zal wel.’lachte ik, dat is me te link  hoor!’

Hij keek alsof hij vaag het idee had in de maling te worden genomen, aarzelde en zei toen:’De IRA is een groothandel in automaterialen aan de Van Randwijcklaan, meneer, daar kunt u een nieuw bord bestellen.  Als u belooft dat vandaag nog te doen, zal ik U niet bekeuren.’
‘Oh, dat is die straat die begint bij de oude melkfabriek toch!   Dan vind ik het wel’
Pen en bonnenboekje gingen exit, hij stond op, liep verder richting Chinees en Politiebureau en mijn vriendin kwam eindelijk door de draaideur naar buiten.
©.cu.  
www,kirjaboek.nl